Likidite sağlayıcıların dünyasında her şey yolunda giderken, bir anda koinlerinizin fiyatı fırladığında neden cüzdandaki beklediğiniz kârın eksik olduğunu hiç düşündünüz mü? Impermanent Loss, yani Geçici Kayıp, likidite havuzlarına varlık ekleyen her yatırımcının er ya da geç tanışacağı, anlaşılması biraz kafa karıştırıcı ama hayati öneme sahip bir risk faktörüdür. Kâr ettiğinizi sanırken aslında "sadece cüzdanda tutsaydım daha çok kazanırdım" dediğiniz o anın teknik sebebini gelin beraber inceliyelim.
Bu kayba "geçici" denmesinin sebebi, fiyatların tekrar havuza yatırdığınız andaki oranlara dönmesi durumunda kaybın ortadan kalkacak olmasıdır. Ancak, koinleri bu dengesizlik varken havuzdan çekerseniz, o kayıp artık kalıcı hale gelir. 2026'nın volatil piyasalarında bu durumu bir sigorta primi gibi düşünebilirsiniz; işlem ücretlerinden kazandığınız gelir, bu potansiyel kaybı telafi etmeyi hedefliyorsa herşey yolundadır. Ancak fiyatın "aya sert yükseliş" yaptığı senaryolarda, havuzda likidite sağlayıcı olmak bazen yatırımcıyı üzebilir. Herkez bu riski göze alarak havuza girer, fakat doğru koin çiftlerini seçmek kaybı minimuma indirmeyi sağlıyacak olan en önemli stratejidir.
Impermanent Loss (Geçici Kayıp)
Geçici Kayıp, bir likidite havuzuna kilitlediğiniz varlıkların fiyatı, onları havuza yatırdığınız ana kıyasla değiştiğinde ortaya çıkan bir durumdur. Havuzun çalışma mantığı gereği, içerideki iki varlığın (örneğin ETH ve USDT) toplam değer dengesini korumak için sistem sürekli bir dengeleme yapar. Eğer havuzdaki koinlerden birinin fiyatı dış piyasada hızla yükselirse, arbitrajcılar havuzdaki ucuz koinleri satın alarak oranı dengeler. Bu süreçte sizin havuzdaki koin miktarınız değişir; fiyatı artan koinden elinizde daha az, fiyatı sabit kalan veya düşenden daha çok olur. Sonuç olarak, varlıklarınızı havuzdan çekmek istediğinizde, toplam dolar değeriniz artsa bile, koinleri hiç havuza koymayıp sadece cüzdanınızda tutmuş olsaydınız elde edeceğiniz değerden daha azına sahip olursunuz.Bu kayba "geçici" denmesinin sebebi, fiyatların tekrar havuza yatırdığınız andaki oranlara dönmesi durumunda kaybın ortadan kalkacak olmasıdır. Ancak, koinleri bu dengesizlik varken havuzdan çekerseniz, o kayıp artık kalıcı hale gelir. 2026'nın volatil piyasalarında bu durumu bir sigorta primi gibi düşünebilirsiniz; işlem ücretlerinden kazandığınız gelir, bu potansiyel kaybı telafi etmeyi hedefliyorsa herşey yolundadır. Ancak fiyatın "aya sert yükseliş" yaptığı senaryolarda, havuzda likidite sağlayıcı olmak bazen yatırımcıyı üzebilir. Herkez bu riski göze alarak havuza girer, fakat doğru koin çiftlerini seçmek kaybı minimuma indirmeyi sağlıyacak olan en önemli stratejidir.
İstatistik Köşesi:
2026 yılı zincir üstü verilerine göre, yüksek volatiliteye sahip (altcoin-stabil koin) havuzlarda likidite sağlayanların %42'si, işlem ücretlerinden kazandıkları gelire rağmen Impermanent Loss nedeniyle kârlarının bir kısmını kaybediyor. Buna karşılık, birbirine endeksli varlıkların (örneğin iki farklı stabil koin) olduğu havuzlarda bu kayıp oranının %0.1'in altında kaldığı saptanmıştır.Piyasa Yorumu:
Analistler, Geçici Kaybı "fırsat maliyetinin dijital hali" olarak tanımlıyor. Topu dışarı atan piyasa yorumcularına göre; bir koinin %500 artacağı bir boğa piyasasında likidite sağlayıcı olmak mantıklı olmayabilir. Ancak 2026 perspektifinde, yeni nesil "Dinamik Ücretli" havuzlar sayesinde, fiyat dalgalandıkça artan işlem komisyonlarının bu kaybı otomatik olarak kompanse ettiği sistemler yaygınlaşıyor. "Sadece sabit piyasalarda havuzda kalın" diyenlerle, "Uzun vadede komisyonlar kaybı her türlü yener" diyenlerin tartışması ise bitmek bilmiyor.Adım Adım Kontrol Listesi:
- Havuza girmeden önce koin çiftlerinin birbirine karşı ne kadar volatil olduğunu kontrol edin.
- Potansiyel kaybınızı hesaplamak için bir "Impermanent Loss Calculator" aracı kullanın.
- Kazanacağınız tahmini işlem ücretlerinin (APY), olası bir %20-30'luk fiyat değişimindeki kaybı karşılayıp karşılamayacağını analiz edin.
- Fiyatların aşırı saptığı anlarda panikle havuzdan çıkmak yerine, oranların dengelenmesini beklemenin mantıklı olup olmayacağına karar verin.
- Riski minimize etmek için birbirine fiyat olarak yakın hareket eden (korele) varlıklara yönelin.
Terimler Sözlüğü (Mini Glossary)
- Arbitrajcı: Fiyatı değişen koinin havuzdaki değerini dış piyasa ile eşitlemek için alım-satım yapan kullanıcı.
- HODL: Hiçbir işlem yapmadan varlığı sadece cüzdanda tutma stratejisi.
- Price Impact: Büyük bir işlemin havuzdaki fiyatı ne kadar değiştireceği.
- Divergence Loss: Geçici Kaybın teknik literatürdeki diğer adı; fiyatların birbirinden uzaklaşması sonucu oluşan kayıp.
Hızlı Bilgiler: Bunları Biliyor Muydunuz?
- Matematiksel Gerçek: Fiyat hangi yöne giderse gitsin (ister yükselsin ister düşsün), koinler arasındaki oran bozulduğu sürece Geçici Kayıp yaşarsınız.
- Stabil Koin Avantajı: USDT/USDC gibi fiyatı sabit havuzlarda bu kayıp neredeyse hiç yaşanmaz; bu yüzden muhafazakar yatırımcıların favorisidir.
- Kalıcı Hale Gelme: Kayıp sadece siz varlıkları havuzdan çektiğiniz (withdraw) an "realize" olur ve kalıcılaşır; o ana kadar sadece kağıt üzerindedir.